زندگینامه چند تن از شاعران هورامان و قطعه شعری از آنها
ماموستا محمد امین میرزایی
ماموستا محمد امین میرزایی مشهور به میرزای هورامی در سال 13۳۵در هورامان تخت(روستای کماله) به دنیا آمد. تحصیلات علوم دینی را در شهرها و روستاهای کردستان به اتمام رساند سپس به امامت جماعت در روستاهای اطراف سنندج مشغول شد و در کنار تدریس در مدرسه علوم دینی تحریر کتاب «سه وزه ی کوسالان» را به پایان رسانید.که این کتاب مجموعه ای از اشعار وی در سالهای 62-1350میباشد و آن را در خرداد سال 1362 انتشار داد.ونیز کتاب « ده وله تنامه و روله بزانی » ملا خدر رواری را به چاپ رسانید . همچنین کتاب ارزشمند سراج الطریق اثر مصنف چوری(ملا ابوبکر) را تصحیح و چاپ نمود.وی هم اکنـون در صدا و سیمای کردستان در بخش رادیو هورامی مشغول به فعالیت هستند و نیز قصد انتشار دومین مجموعه شعر خود به نام «زه ردی خه زان» را در سالهای آتی دارند.
دو شعر مربع از میرزای هورامی
دابــــــــــــو
وه سایه ی
په ربه رزی
قــــورئان
وه سایه ی
ره حمـه ت
پــه ی تون
به قوربان
په ربه رزی
پـــه ی تون
چـــــی تـا
ئاسمـان
قورئــــــــان
بــه قوربان
ئـــاسمـان
ئـــامــان
شعر مربع : شعری است كه .... ادامه مطلب را مشاهده فرمایید
نام شهرهای کردستان از کجا آمده؟ [زمانی کوردی ( زبان کردی) , ]
اسامی مناطق و شهرهای مناطق كورد نشین و معانی مشخص شده ی برخی از آنان :
1- كرماشان :
كه تلفظ دولتی و دیوانی آن كرمانشاه بوده اما در میان كوردان همیشه موسوم به كرماشان بوده است و در كتب تاریخی معرب آن قرمیسین بوده است كه باز دلیلی بر تلفظ درست كرماشان است .
كرماشان بر گرفته از كرمانجان بوده و به معنی شهر كرمانج ها یا كوردها می باشد .
2- ایلام :
توسط فرهنگستان ایران نام گذاری گردیده و با توجه به نزدیكی این منطقه به تمدن باستانی ایلام به این نام موسوم شده است .
3- ارومیه :
تلفظ درست آن اورمیه است در مجموع یك لغت سامی است . اور به معنی شهر و میه به معنی آب است و كنایه از شهر و دریاچه ی نزدیك آن است . همچنین عده ای از مورخان و زبان شناسان بر این نظرند كه اورمیه با اورامان و اورامی یك ریشه دارد و به معنی منطقه اورام نشین است . اورامیان طایفه ای از كورد های اصیل و باستانی اند كه هم اینك در اورامان كوردستان عراق و ایران در نوار مرزی به سر می برند .
4- سنندج :
معرب سنه دژ می باشد و به معنی قلعه استوار و تسخیر ناپذیر آمده است این شهر و قلعه ی آن را فرمانروایان اردلان كوردستان بنیان نهادند .
5- خوی :
نزدیك ترین معنا برای آن لفظ خوی كوردی به معنی نمك است كه اشاره به معادن غنی نمك در اطراف آن دارد .
6- ماكو :
احتمالا تركیب ماد كوه بوده باشد كه اشاره به سابقه ی تاریخی قوم ماد در این منطقه دارد .
7- شنو :
نام دیوانی آن اشنویه بوده اما نام مصطلح و محلی همان شنو به معنی نسیم باد در زبان كوردی و اشاره به هوای دلپذیر آن دارد .
8- پیران شهر :
اشاره به به طایفه كورد پیران در این منطقه دارد .
9- مهاباد یا سابلاخ :
نام مهاباد را فرهنگستان ایران نامگذاری نموده و اشاره به پیامبری به این نام در منطقه دارد .در متون دولتی پیش از تغییر نام ساوجبلاغ نوشته شده است .
سابلاخ نام پیشین این شهر بوده است و از قدیم الایام مركز كوردهای موكری و همچنین از مراكز مهم فعالیت روشنفكری و سیاسی كورد های ایران بوده است .
نام سابلاخ از اسامی كهن سامی است و اصلا (سابلا) یا سبع الله به معنی هفت خدا بوده است كه اشاره به اهورا مزدا و امشاسپندان دارد همانند نام شهر اربیل كه (اربلا= اربع الله ) به معنی چهار خدا بوده است اسم شهر دیگری نظیر بابل = باب الله ، كربلا = كرب الله به لغت سامی تایید ی بر معنی اشاره شده ی سابلاخ دارد . عده ای اصرار بر معنی ( سویوق بولاغ ) یا (ساوجبولاغ ) برای آن دارند كه صرف نظر از این كه این كلمه بسیار در تلفظ ثقیل بوده و در هیچ زبانی كلماتی چنین ثقیل به جهت تلفظ زیاد آن در محاوره برای اسامی شهر و منطقه انتخاب نمی شود این كلمه از كلمه مصطلح سابلاخ بسیار دور بوده و مشابهتی میان آنها دیده نمی شود.
من به شخصه بارها از زبان افراد مختلف چه کرد زبان یا غیر کرد شنیدهام که هنوزم در خانوادهها و جوامع کرد زبان با زنان کرد به صورت ارباب رعیتی برخورد می شود و زنان کرد هنوزم هویتی در میان ملت کرد ندارند ، در هر جامعهای نقصان هایی وجود دارد ، آدمی همیشه زشتی ها را پر رنگتر از زیبایی ها می بیند و به آن به شکل سخت گیرانهتری برخورد می کند و هر از چند گاهی نیز به آن شاخ و برگهایی اضافی می دهد به جای آنکه شاخ و برگهای خشکیدهی این باور غلط را قطع نماید در بسیاری از خانواده های کرد زبان ( در منطقهای از کردستان که من زندگی می کنم ) زنان و دختران از احترامی خاص برخوردارند . مقالهی زیر به صورت محتصری سعی دارد که این تصور غلط را در مورد زنان کرد از اذهان پاک نماید.
هویت اجتماعی زنان کرد
شکی نیست که انسانیت انسان نسبت به همهی افراد نوع خودش مساوی است وهیچکس در انسانیت خویش بر دیگری برتری ندارد پس نه مردان نسبت به زنان ونه زنان نسبت به مردان در انسانیت خود هیچگونه برتری بر دیگری ندارد. بی تردید زن ونقش او ونوع نگرش که نسبت به زن در میان هر ملت وجود دارد ملاک خوبی برای تعیین میزان پیشرفت فرهنگی ونوع تفکر اجتماعی آن جامعه میباشد، زیرا این مادران هستند که انسان ساز ودر واقع فرهنگ ساز جامعه هستنودر واقع ریشه وتنهی اصلی فرهنگ هر جامعه را تشکیل میدهند. بیان نقش زن وتبیین مقام وی در هر اجتماعی برای نشان دادن چگونچی تفکر آن اجتماع اهمیت بسزائی دارد وموقعیت زن در میان هر ملتی معرف شخصیت وخصوصیات اخلاقی آن ملت است. به عقیدهی میندر فسکی مردم شناس بزرگ، کردها از این حیث روشنفکرترین وآزاد اندیشترین ملل مسلمان هستند و زن در میان کردها حیاتی مثل زندگی زن در سایر کشورهای اسلامی دارد با این تفاوت که دیدی که نسبت به زن در میان کردها نسبت به زن وجود دارد کاملاً متفاوت است.
هیچگاه به زن بهعنوان موجودی ضعیفتر از خود نگریسته نمیشود وزنان همچون مردان بلکه بیشتر از آنها بدون هیچ قید وبندی در فعالیتهای اجتماعی وسیاسی و...شرکت میکنند.زن کرد مسلمان است اما پوشش خاص خود را دارد،و در اجتماعات کرد زنان مثل مردان با آزادگی زنگی میکنند واغلب در مسائل اجتماعی با مردانشان به گفتوگو مینشینند وچه درگذشته و چه در حال نقش زن در جامعه کرد .....ادامه مطلب
سلام من خوشه ویست هستم
این یک وبلاگ در مورد کردکردستان،
فرهنگ وآداب و رسوم ملت کرد است.
از دوستانی که سر می زنند
تشکر می کنم
دوست عزیزم روزرین من را
در گرد آوری مطالب بسیار
کمک کردند متشکرم
ئهختهرکچی کوردی چاومهست(شعر سورانی)